Ger\u00e7ek\u00e7i olmak gerekirse zaten daha iyi bir hayat i\u00e7in okumaktan ba\u015fka \u015fanslar\u0131 da yoktu. \u00c7ok da mal\u0131 m\u00fclk\u00fc olmayan, ayn\u0131 evde iki\u015fer \u00fc\u00e7er aileyi bar\u0131nd\u0131ran, onlarca ki\u015finin i\u00e7 i\u00e7e dayan\u0131\u015fmayla ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bir toplulu\u011fun \u00e7ocuklar\u0131yd\u0131lar\u2026 <\/p>\n\n\n\n
1950\u2019ler gen\u00e7 Cumhuriyetin, ilk ku\u015fa\u011f\u0131n\u0131 yeti\u015ftirerek cehalete kar\u015f\u0131 sava\u015f\u0131nda, sonradan kaybedece\u011fi \u00f6nemli cepheler kazand\u0131\u011f\u0131 zamanlard\u0131. Bu sava\u015f\u0131n piyadeleri gen\u00e7 idealist \u00f6\u011fretmenler, Anadolu\u2019nun bilgiye susam\u0131\u015f topraklar\u0131na bir bahar ya\u011fmuru gibi ya\u011f\u0131yordu. Hitit g\u00fcne\u015finin parlad\u0131\u011f\u0131, medeniyetin k\u00f6k sald\u0131\u011f\u0131 topraklardan Avanos da bu ya\u011fmurdan pay\u0131na d\u00fc\u015feni keyifle kendine yediriyor; bunun hakk\u0131n\u0131 da lay\u0131k\u0131yla vererek yeti\u015ftirdi\u011fi asmalar\u0131 daha da b\u00fcy\u00fcs\u00fcnler, verimli g\u00fczel \u00fcz\u00fcmler versinler diye; bir te\u015fekk\u00fcr ve umut ile ba\u015fkente, Cumhuriyet\u2019in kalbine emanet g\u00f6nderiyordu.<\/p>\n\n\n\n
G\u00f6nderiyordu g\u00f6ndermesine ama devletin kaynaklar\u0131 o zamanlar her \u015feye yetemiyordu. \u00d6zellikle \u00fcniversite okuma oran\u0131n\u0131n artmas\u0131 \u00f6\u011frenciler i\u00e7in konaklama sorununu g\u00fcndeme getirmi\u015fti. Bunun i\u00e7in dayan\u0131\u015fma k\u00fclt\u00fcr\u00fc y\u00fczy\u0131llard\u0131r var olan toplumda h\u0131s\u0131m akraba kavram\u0131na bir de hem\u015ferilik ekleniyor ve insanlar gurbet diye adland\u0131rd\u0131klar\u0131 kendi \u00fclkelerinde birbirine tutunarak ayakta kalmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. \u00d6nce tabii ki akraba evleri vard\u0131; yetmedi hem\u015feri evleri\u2026 Derken geriden gelmesi beklenen hevesli gen\u00e7lere de bak\u0131nca; o zaman\u0131n Ankara k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc alm\u0131\u015f okumu\u015f Avanoslular\u0131 bu i\u015fe bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulman\u0131n gere\u011fini fark ederek kollar\u0131 s\u0131vad\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n
1956 y\u0131l\u0131nda Avanoslu gen\u00e7lerin konaklama sorununu \u00e7\u00f6zebilmek i\u00e7in An\u0131ttepe, Akdeniz caddesinde An\u0131tkabir\u2019e kom\u015fu bir daire kiralanarak \u201cAvanos Okutma ve Kalk\u0131nd\u0131rma Derne\u011fi\u201d kuruldu. Derne\u011fin ana i\u015flevi \u00fcniversite \u00f6\u011frencileri i\u00e7in konaklama ihtiyac\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131yd\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Bu giri\u015fim olduk\u00e7a ses getirdi Avanos\u2019ta. Ne de olsa okumaya g\u00f6nderdikleri guzular\u0131n\u0131n (Avanos\u2019ta anneler \u00e7ocuklar\u0131na \u201cguzum\u201d diye seslenir) rahat edecekleri bir yer vard\u0131 art\u0131k. \u015e\u00fcphesi olanlar da rahatlam\u0131\u015ft\u0131; kafay\u0131 sokacak bir yer olduktan sonra kar\u0131n nas\u0131l olsa doyard\u0131. Kim bilir, guzular art\u0131k rahat rahat okuyup b\u00fcy\u00fck insan, belki y\u00fcksek memur olacaklard\u0131. <\/p>\n\n\n\n
Gelgelelim d\u00f6nemin ekonomik ko\u015fullar\u0131 t\u00fcm vatanda\u015flar\u0131 olduk\u00e7a zorluyordu. \u0130yi niyetle bir araya gelmi\u015f dernek kurucular\u0131 ve \u00fcyeleri her ne kadar d\u00fczenli aidat \u00f6demeleri yapmaya \u00e7al\u0131\u015fsalar da ya\u015fanan aksamalara engel olunam\u0131yordu. Bunun sonucu olarak kira \u00f6demeleri zaman zaman aksayabiliyor ve yine orada konaklayan \u00fcniversite \u00f6\u011frencilerinin zorunlu giderleri i\u00e7in verilen har\u00e7l\u0131klar d\u00fczenli yap\u0131lamayabiliyordu.<\/p>\n\n\n\n
O ilkbahar, dernek y\u00f6neticileri bu problemi \u00e7\u00f6zmek i\u00e7in bir karar ald\u0131. Elele verilecek, para toplanacak ve bir \u015fekilde dernek i\u00e7in daire sat\u0131n al\u0131nacakt\u0131. Derne\u011fin kendisine ait bir m\u00fclk\u00fcn\u00fcn olmas\u0131 onlar\u0131 hem sabit bir gider olan kiradan kurtaracak hem de gelece\u011fe s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir yap\u0131 b\u0131rak\u0131lmas\u0131nda \u00f6nemli bir mihenk ta\u015f\u0131 olacakt\u0131. <\/p>\n\n\n\n
O yaz, \u00f6\u011frencilerin evlerine d\u00f6nmesi ile derne\u011fin ald\u0131\u011f\u0131 karar Avanos\u2019ta duyuldu. \u0130leri gelenler toplan\u0131p bu duruma ili\u015fkin ne yapabileceklerini konu\u015ftular. T\u00fcm Anadolu kasabalar\u0131nda oldu\u011fu onlar da gibi ekonomik olarak zor zamanlardan ge\u00e7mekteydi. Ama \u201cbir \u015feyler yapmak laz\u0131m\u201d dediler ve Ankara\u2019daki h\u0131s\u0131m, akraba, hem\u015ferilerine; yani dernek y\u00f6neticilerine hem fikirlerini almak hem de son durumlar\u0131n\u0131 sormak i\u00e7in haber g\u00f6nderdiler. <\/p>\n\n\n\n
Gelen haberler sevindiriciydi: Ankara\u2019daki Avanoslular biraz daha kalabal\u0131kla\u015fm\u0131\u015f ve kendi aralar\u0131nda para toplamaya ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131 bile. Ne var ki toplayabildikleri para bir daire paras\u0131n\u0131n ancak yar\u0131s\u0131na denk gelmekteydi. Geri g\u00f6nderdikleri haberde kendi durumlar\u0131n\u0131 da detayl\u0131ca a\u00e7\u0131klayarak Avanos\u2019taki herkesten destek beklediklerini belirttiler. <\/p>\n\n\n\n
O zamanlar Avanos\u2019ta para deste\u011fi sa\u011flayabilecek hepi topu bir elin parmaklar\u0131 kadar aile vard\u0131. Tabii ki onlar da kendi \u015fartlar\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde desteklerini sundular, fakat hala a\u00e7\u0131k olduk\u00e7a fazlayd\u0131. Bu durum toplanabilen para ile birlikte tekrar Ankara\u2019ya bildirildi. G\u00fcnler sonra Ankara\u2019dan herkesi bu i\u015fin i\u00e7ine katacak g\u00fczel bir \u00f6neri geldi: \u201cKim ne destek verebiliyorsa toplayal\u0131m ve sonras\u0131nda onlar\u0131 paraya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrerek daire tutar\u0131n\u0131 tamamlamaya \u00e7al\u0131\u015fal\u0131m\u201d. <\/p>\n\n\n\n
\u0130\u015fte o zaman, \u00f6ncelikle o dernek binas\u0131n\u0131 \u015fimdiye kadar yurt olarak kullanan \u00f6\u011frenciler devreye girdi. Ba\u015fta kendi aileleri olmak \u00fczere gezmedik ev b\u0131rakmad\u0131lar, anlatmaktan usanmad\u0131lar. Para yoktu ki istesinler, ne verirseniz dediler. Kimisi dokuma hal\u0131s\u0131, kimisi minder, kimisi yolluk, kimi de \u00f6rg\u00fc \u00e7orap ve patik verdi. Anadolu\u2019nun el sanatlar\u0131 merkezinin en de\u011ferli ustalar\u0131 da tabii ki en kaliteli \u00e7anak \u00e7\u00f6mleklerini yap\u0131p pi\u015fmesi i\u00e7in f\u0131r\u0131na s\u00fcrd\u00fcler. <\/p>\n\n\n\n
Sonras\u0131nda toplanan malzemeler paraya \u00e7evrildi ve nihayetinde 1958 senesinde Maltepe Gen\u00e7lik Caddesi, 33\/1 adresindeki bodrum kat daire sat\u0131n al\u0131nd\u0131. Art\u0131k bu daire dernek merkezi dolay\u0131s\u0131 ile de \u00fcniversite \u00f6\u011frencileri i\u00e7in yurt olarak kullan\u0131ma a\u00e7\u0131ld\u0131. Avanos\u2019tan hemen hemen her hanenin katk\u0131s\u0131 ile toplumsal dayan\u0131\u015fman\u0131n somut bir \u00fcr\u00fcn\u00fc olarak var olan bu daire, \u00f6yle bir ya\u015fam alan\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr ki neredeyse her aileden bir ki\u015fiye ba\u015fkentteki \u00f6\u011frencili\u011finde yuva olmu\u015f, memleket olmu\u015ftur. <\/p>\n\n\n\n
1958 y\u0131l\u0131ndan 1980 y\u0131l\u0131na kadar bu daire bir\u00e7ok Avanoslu \u00fcniversite \u00f6\u011frencisine yurt oldu\u011fu gibi, \u00fcniversite s\u0131nav\u0131na giri\u015f dolay\u0131s\u0131yla, i\u015fi dolay\u0131s\u0131yla ya da hastaneye g\u00f6nderilmesi sebebiyle Ankara\u2019ya gelen hem\u015firelerine, g\u00fcc\u00fcn\u00fcn ve kapasitesinin yetti\u011fince \u00fccretsiz bir misafirhane gibi de hizmet vermi\u015ftir. 12 Eyl\u00fcl 1980 askeri darbesiyle dernek dairelerinin yurt olarak kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n yasaklanmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan kapat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Dernek bir s\u00fcre kapal\u0131 kalm\u0131\u015f, sonras\u0131nda tekrar faaliyete ge\u00e7irilerek 2000 y\u0131l\u0131na kadar aidatlar ve yap\u0131lan \u00e7e\u015fitli etkinliklerden elde edilen gelirlerle, Avanos\u2019tan okumaya gelen ihtiya\u00e7 sahibi \u00fcniversite \u00f6\u011frencilerine d\u00fczenli burslar vermi\u015ftir. <\/p>\n\n\n\n
2000 y\u0131l\u0131nda ise Avanos Lise Yapt\u0131rma Derne\u011fi ile birlikte, Avanos E\u011fitim ve Kalk\u0131nd\u0131rma Vakf\u0131\u2019n\u0131n kurulumuna destek vererek aktivitelerini devretmi\u015ftir. Bu y\u0131ldan itibaren \u00fcniversite \u00f6\u011frencilerine verilen burs i\u015flemleri vak\u0131f taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclmeye ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Bu yaz\u0131 dernek ad\u0131na vak\u0131f kurulum \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7in toplant\u0131ya giderken ge\u00e7irdikleri trafik kazas\u0131nda hayat\u0131n\u0131 kaybeden Say\u0131n Kenan B\u00fcken, Say\u0131n Ali Karaosmano\u011flu ve bu derne\u011fin kurulumundan ya\u015fat\u0131lmas\u0131na katk\u0131 sunan t\u00fcm Avanoslulara ithaf edilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n
Derleyen: Recep Berkta\u015f & Yazan : Erdost Onur Berkta\u015f (01 May\u0131s 2020)<\/p>\n\n\n\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Ger\u00e7ek\u00e7i olmak gerekirse zaten daha iyi bir hayat i\u00e7in okumaktan ba\u015fka \u015fanslar\u0131 da yoktu. \u00c7ok da mal\u0131 m\u00fclk\u00fc olmayan, ayn\u0131 evde iki\u015fer \u00fc\u00e7er aileyi bar\u0131nd\u0131ran, onlarca ki\u015finin i\u00e7 i\u00e7e dayan\u0131\u015fmayla ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bir toplulu\u011fun \u00e7ocuklar\u0131yd\u0131lar\u2026 1950\u2019ler gen\u00e7 Cumhuriyetin, ilk ku\u015fa\u011f\u0131n\u0131 yeti\u015ftirerek cehalete kar\u015f\u0131 sava\u015f\u0131nda, sonradan kaybedece\u011fi \u00f6nemli cepheler kazand\u0131\u011f\u0131 zamanlard\u0131. Bu sava\u015f\u0131n piyadeleri gen\u00e7 idealist \u00f6\u011fretmenler, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"_ti_tpc_template_sync":false,"_ti_tpc_template_id":""},"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/avanosvakfi.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/113"}],"collection":[{"href":"http:\/\/avanosvakfi.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/avanosvakfi.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/avanosvakfi.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/avanosvakfi.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=113"}],"version-history":[{"count":7,"href":"http:\/\/avanosvakfi.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/113\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":315,"href":"http:\/\/avanosvakfi.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/113\/revisions\/315"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/avanosvakfi.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=113"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}